حسام | حس من

اعلام پلن های «سیدعباس صالحی» برای «وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی» – اخبار سینمای ایران و جهان

۱۹ مرداد ۱۳۹۶

حس من: پلن‌های سیدعباس صالحی، وزیر پیشنهادی فرهنگ و ارشاد اسلامی اعلام انجام گرفت.

به نقل حس من، پلن‌های سیدعباس صالحی، وزیر پیشنهادی فرهنگ و ارشاد اسلامی اعلام انجام گرفت. بنا بر اعلام پایگاه هشدار‌ رسانی دولت، پلن پیشنهادی صالحی به شرح زیر هست:

رویکـــردها و پلن‌ها

تنوع و تکثر دستگاه‌های فرهنگی، سبب انجام گرفته هست تا گیمابی نقش وزارتخانه حیاتیی همچون وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به عنوان حیاتیترین رکن دستگاه اجرایی کشور در حوزه فرهنگ مبهم و دشوار گردد. تنوع دستگاه‌های کلان فرهنگی کشور، بر این مسئله مسئله گواهی می‌دهد:

  • شورایعالی انقلاب فرهنگی (و شوراهای اقماری متعدد آن)
  • سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی
  • سازمان تبلیغات اسلامی
  • سازمان‌های فرهنگی حوزوی
  • نهادهای فرهنگی – دینی (از قبیل آستانهای مقدسه، مساجد و …)
  • معاونت‌ها و سازمان‌های فرهنگی و اجتماعی منطقهداری‌ها
  • سازمان‌ها و موسسات فرهنگی وابسته به نهادهای اجتماعی، اقتصادی و نظامی
  • رسانه‌های و رویدادگزاری‌های حاکمیتی و عمومی

در چنین فضایی از تکثر دستگاههای فرهنگی، و در این مجال اندک تلاش انجام گرفته هست تا ضمن تبیین وضعیت موجود حوزه فرهنگ و هنر، حدود و ثغور تحلیل نقش حاکمیتی این وزارتخانه در قالب نظام اهداف و عرصه‌ها، اصول و رویکـــردها و اهم پلن‌های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در دولت دوازدهم معرفی شود.

۱-تبیین وضع موجود

الف) وضعیت حوزه فرهنگ و هنر

 بنابر آنچه در مبانی، اصول و ارزشها در بخش بعد خواهد آمد، نظام اهداف اعمال حاکمیت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را به شرح ذیل می‌توان احصاء نمود:

۱-صیانت و تعالی هویت و سبک خانومدگی اسلامی – ایرانی

۲- حمایت و تقویت آفرینش‌های فرهنگی و هنری

۳- ارائه نقش پیشتاز و الهام بخش فرهنگی ایران در ناحیه و جهان

در ادامه ناظر به هریک از ایران اهداف، مروری گذرا بر وضعیت موجود خواهیم داشت:

ب) نگاهی به رویکـــردها و دستاوردهای وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در دولت یازدهم

 وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی وظیفه سیهستگذاری، پلن ریزی، هدایت، حمایت و نظارت بر حوزه‌های قرآن و عترت، فعالیت‌های فرهنگی و هنری مساجد، کتاب، چاپ و چاپخانه‌ها، کتابخانه‌های عمومی، فیلم و سینما، هنرهای نمایشی، هنرهای تجسمی، موسیقی، مطبوعات، تبلیغات، وقفه، امور خیریه، حج و زیارت، روابط فرهنگی بین المللی، رسانه‌های دیجیتال

گیم‌های رایانه ای، توسعه مراکز و فضاهای فرهنگی و هنری و تعلیم‌های حتمی و غیر حتمی فرهنگی، هنری و رسانه ای بر عهده دارد. این وزارتخانه وزارت برای اجرای درست اهداف، وظایف و اختیارات خود دارای ۶ معاونت (معاونت‌های قرآن و عترت (ع)، امور فرهنگی، امور مطبوعاتی و هشدار رسانی، امور هنری، حقوقی و امور مجلس و توسعه مدیریت و منابع)، ۷سازمان و موسسه (سازمان‌های اوقاف و امور خیریه، حج و زیارت، فرهنگ و ارتباطات اسلامی، رویدادگزاری جمهوری اسلامی» امور سینمایی و سمعی و بصری و موسسه‌های پژوهشی فرهنگ، هنر و ارتباطات و تعلیم عالی علمی-کاربردی فرهنگ و هنر) و ۱۷ دفتر، ۱۰ اداره کل، ۳ مرکز، ۶ دبیرخانه و ۳۴ اداره کلی هستانی در ۳۱ هستان کشور هست.

دولت یازدهم در شرایطی مستقر انجام گرفت که رابطه هنرمندان، نهادهای غیردولتی و دولت در پایین ترین سطح از اعتماد قرار و حتی بین نهادها و دستگاه‌های دولتی و برخی از نهادهای حاکمیتی اختلاف‌های جدی وجود داشت. برخی از تشکل صنفی و فرهنگی حوزه فرهنگ محدود انجام گرفته بودند و مشارکت این نهادها در امور فرهنگی به پایین ترین حد خود رسیده با نخستین گام دولت یازدهم بازسازی رابطه میان اصحاب فرهنگ و هنر و دولت بود که در این زمینه اقدامات زیر در طول یازدهم انجام گرفت:

  • تقویت نقش نهادهای صنفی و فرهنگی در فعالیت‌های فرهنگی و هنری و رسانه ای
  • بازگشایی نهادهای صنفی تعطیل انجام گرفته و تقویت نهادهای موجود
  • مشارکت هنرمندان و سینماگران و اهل قلم و اصحاب فرهنگ و هنر در سیهستگذاری‌ها و پلن – ریزی‌های دولتی
  • واگذاری بخشی از امور فرهنگی و هنری به نهادهای صنفی و فرهنگی
  • گسترش فعالیت‌های فرهنگی و هنری و رسانه ای در هستانها؛
  • تقویت اقتصاد فرهنگ و هنر؛
  • انتشار حمایت‌ها و یارانه‌های مطبوعات و خرید کتاب و هزینه‌های نمایشگاه‌ها…؛
  • کاهش ممیزی‌های سلیقه ای؛
  • تکریم اصحاب فرهنگ و هنر؛
  • توجه به مناطق محروم و روستاها؛

۲٫ مبانی، اصول، ارزش‌ها و رویکـــردها

۲، ۱ مبانی نظری

۲، ۱، ۱ تصویر فرهنگ در پلن دولت دوازدهم

فرهنگ به مثابه سبک و سلوک همزیستی اجتماعی، روح تمدن‌های بشری محسوب می‌شود که اگر چه ریشه در میراث گذشته دارد، اما نمو و تعالی آن در نقاط تلاقی خلاقیت‌های زیباشناسانه و معقولات افراد و گروه‌های انسانی صورت پذیرفته و عامل پیشران در پیشرفت و توسعه جوامع هست.

عوامل دخیل در تغییر و تغییرات فرهنگ

تغییر و تغییرات فرهگ با چنان گستره مفهومی و با لحاظ حرکت پرشتاب تغییرات اجتماعی در گستره ملی، ناحیه ای و جهانی را باید متاثر از سه گروه عمده کنشگران دانست که عبارتند از:

  • کنشگران حاکمیتی
  • کنشگران آقامی (عمومی و نخبگانی)
  • کنشگران جهانی

به صورت حتم عوامل حیاتی دیگری مانند فناوری و شرایط جغرافیایی را هم نمی‌توان در تغییرات فرهنگی نادیده انگاشت.

۲، ۱، ۳ سیهستگذاری فرهنگی، رسالت حاکمیت در تغییرات فرهنگ

سیهستگذاری فرهنگی به مثابه فعل حقوقی مداخله حاکمیتی در تغییرات فرهنگی کشور، از تعداد ساحت حائز اهمیت هست:

  1. ساحت ارزشی: صیانت از هویت و ارزش‌های فرهنگی در فرآیند تغییرات فرهنگی
  2. ساحت کنشی: برقراری مواخانومه میان کنشگران تغییرات فرهنگی
  3. ساحت روشی: فرآیند کشف مسئله، تدبیر و راهبری کاربست ابزارهای حل مسئله و پایش تغییرات فرهنگی

۲، ۲٫ نظام اهداف و عرصه‌های فعالیت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی

بر اساس مبانی پیش نقل کرد از یک سو و وضعیت مقدورات ساختاری و قوانین جاری از سوی دیگر، نظام اهداف وعرصه‌های اعمال حاکمیت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را به شرح ذیل می‌توان احصاء نمود:

۲، ۳ اصول و رویکـــردها

در تعیین و تدوین اصول و رویکـــردها، منابع زیر مورد هستناد قرار گرفته اند:

  1. قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
  2. رهنمودهای امام خمینی (ره) ومقام معظم رهبری
  3. مواضع، دیدگاه‌های و وعده‌های فرهنگی و هنری جناب جناب آقا دکتر حسن روحانی، مدیر جمهوری اسلامی ایران
  4. چشم انداز بیست ساله کشور و سیهست‌های کلی ابلاغی مقام معظم رهبری
  5. سند مهندسی فرهنگی (مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی)
  6. پلن ششم توسعه اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی (مصوب مجلس شورای اسلامی)

۳-چالش‌ها و مسائل حیاتی عرصه‌های فرهنگی و هنری

با عنایت به مبانی، اصول و رویکـــردها و نیز با لحاظ مطالعات وضعیت موجود محیط فرهنگی و هنری کشور و نیز عملکـــردها و دستاوردهای پیشین وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، در ادامه اهم چالش‌ها و مسائل دارای نخستویت که باید در دستور کار این وزارتخانه قرار گیرد به شرح ذیل معرفی می‌شود:

۵-رهاورد اجرای پلن در افق ۱۴۰۰

انتظار می‌رود با اجرای این پلن‌ها، نقش وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در نظام سیهستگذاری و راهبری فعالیت‌های فرهنگی و هنری کشور ارتقا یافته و با حمایت‌های دولت و مجلس شورای اسلامی و با مشارکت اصحاب فرهنگ و هنر، پیامدهای ذیل را شاهد باشیم:

۱-اقبال به تولید و مصرف آثار، کالاها و خدمات فرهنگی متناسب با هویت و سبک خانومدگی اسلامی ایرانی و جلوگیری از گستش شکاف‌های اجتماعی

۲-افزایش سرمایه گذاری، تولید و مصرف آثار، کالاها و خدمات فرهنگی

۳-رونق گفت و گوی همگانی، مستمر و ساخانومده برای اعتلای اندیشه، فرهنگ و هنر و حل و فصل مشکلات این حوزه‌ها

۴-مشارکت فعال بخش خصوصی در سیهستگذاری پلن ریزی و فعالیت‌های فرهنگی

۵-شفافیت، سلامت و عدالت در توزیع یارانه‌های بخش فرهنگ و هنر و رسانه

۶-حضور موثر در مبادلات فرهنگی جهان اسلام و افزایش سهم در بازارهای فرهنگی ناحیه ای و بین المللی